Czym jest i jak istnieje umysł? W jakich relacjach
pozostaje do mózgu, ciała, języka i środowiska
(fizycznego, społecznego, kulturowego)? Jakie
jest miejsce umysłu w świecie fizycznym? Dlaczego
dualizm antropologiczny zakłada błędną
konceptualizację relacji psychofizycznych? Czy
ludzkie umysły są jedynym, czy jednym z wielu
rodzajów umysłów dopuszczonych przez prawa
przyrody? Czy umysł jest „tym, co robi mózg”?
Czy umysł podlega wielorakiej realizacji? Czy
procesy umysłowe można sprowadzić (zredukować)
do procesów neurobiologicznych lub
informacyjno-obliczeniowych? Na czym polega
względna autonomia umysłu? Co to znaczy, że
procesy umysłowo-poznawcze mają charakter
emergentny? Dlaczego umysł jest przedmiotem
badań interdyscyplinarnych? Jakie są ontologiczne
założenia kognitywistyki? Czy mają rację
zwolennicy fundamentalnych teorii umysłu?
Chociaż w przeszłości umysłem zajmowali się
głównie filozofowie, współcześnie powyższe pytania
stawiają i udzielają na nie odpowiedzi także
inni naukowcy – logicy, matematycy, fizycy,
neurobiolodzy, ewolucjoniści, psycholodzy, językoznawcy,
socjolodzy, przedstawiciele sztucznej
inteligencji i robotyki kognitywnej. Na skutek
radykalnego poszerzenia perspektywy badawczej
umysł stał się kategorią transdyscyplinarną
wykraczającą poza izolowane teorie, dyscypliny
i podejścia. Fakt ten z kolei zwrotnie oddziałał
na filozofię, skłaniając do poszukiwania nowej,
zintegrowanej z nauką ontologii umysłu. Praca
Między redukcją a emergencją. Spór o miejsce
umysłu w świecie fizycznym stanowi próbę spojrzenia
na klasyczne i współczesne pytania o naturę
i sposób istnienia umysłu przez pryzmat
różnych, nie zawsze wykluczających się, teorii
redukcji i emergencji psychofizycznej.
Tobert Poczobut (ur. 1968), absolwent
wydziału filozofii KUL (1993). W latach 1993–
2000 asystent w Zakładzie Logiki i Metodologii
Nauk na Wydziale Filozofii i Socjologii UMCS.
Od roku 2000 adiunkt w Katedrze Filozofii Uniwersytetu
w Białymstoku. Dwukrotny stypendysta
Ministra Edukacji Narodowej (1991, 1992),
stypendysta Fundacji na rzecz Nauki Polskiej
(2003). Autor trzech książek oraz kilkudziesięciu
artykułów z zakresu filozofii logiki, filozofii
języka, filozofii nauki, ontologii, filozofii umysłu
i filozoficznych podstaw kognitywistyki.
Autor przekładu książki J. Kima Umysł w świecie
fizycznym (Warszawa 2002), która zainicjowała
serię wydawniczą „Umysł. Prace z filozofii
i kognitywistyki”. Współredaktor antologii:
Analityczna metafizyka umysłu. Najnowsze kontrowersje
(Warszawa 2008) oraz Wyjaśniać i rozumieć
(Białystok 2006). Laureat (2001) nagrody
im. Tadeusza Kotarbińskiego za publikację Spór
o zasadę niesprzeczności. Studium z zakresu filozoficznych
podstaw logiki (Lublin 2000). obecnie
współredaguje (z M. Miłkowskim) Przewodnik
po filozofii umysłu (w przygotowaniu). Rozpoczął
pracę nad kolejną książką Ontologia umysłu
w kontekście nauki. |